عرض سلام و ادب خدمت خانمای عزیز

چرا پریود عقب می افتد ؟

چرا پریود نمیشم ؟

چرا پریود نشدم ؟

چی بخورم پریود بشم ؟

دلایل عقب افتادن پریود

دلایل عقب افتادن قاعدگی

دلایل عقب افتادن عادت ماهیانه

سوال هایی با این مضمون جزو دسته سوالاتی هستند که حتی برای یکبار هم که شده ، ذهن هر خانم جوانی رو به خودش مشغول کرده به همین خاطر  در این مقاله سعی میکنم درباره ی سیکل قاعدگی و انواع اختلالات مربوط به ان مطالبی رو ذکر کنم و امیدوارم که مفید واقع شود.

حتما تا به حال از نزدیک شاهد استرس و نگرانی افرادی که سیکل قاعدگی نامنظم دارند و هر ماه با تاخیر پریود مواجه میشوند ،بوده اید .

فرایند سیکل قاعدگی:

این فرایند شامل تغییرات زنجیر وار هورمونی می باشد ،به طوری که ابتدا تخمدان ها اماده ی تخمک گذاری شده و سپس مخاط رحم طوری تغییر میکند که امادگی لازم  برای لانه گزینی جنین در صورت باروری را داشته باشد . اگر تخمکی که توسط تخمدان ازاد میشود ،قابلیت باروری پیدا نکند ،پریود اتفاق میافتد .

یک سیکل قاعدگی شامل سه فاز می باشد :

فاز فولیکولی:

اولین روزی که خونریزی اتفاق می افتند روز اول سیکل جنسی محسوب می شود. برای شروع فاز فولیکولی غده هیپوتالاموس هورمونی به اسم GnRH ترشح می کند که این هورمون توسط جریان خون به غده هیپوفیز رسیده و  باعث می شود که غده هیپوفیز هورمونی به اسم FSH ترشح کند.

این هورمون توسط جریان خون به تخمدانها رفته و سبب تحریک فولیکولهای تخمدان برای تولید تخمک می شود.  در روزهای اول فاز فولیکولی میزان هورمون FSH به اهستگی زیاد می شود و بر روی سلولهای بخصوصی در تخمدان تاثیر گذاشته و سبب تولید استرادیول (یک نوع استروژن) می شود.

میزان تولید استرادیول رفته رفته در طی فاز فولیکولی افزایش می یابد و باعث می شود که فقط یک فولیکول که بیشتر از همه گیرنده استروژن دارد به تکامل برسد که به آن فولیکول غالب گفته شده و در نهایت سایر فولیکولها از بین می روند.

در اطراف این فولیکول تعدادی سلول بنام سلولهای گرانولوزا وجود دارند. درست قبل از تخمک گذاری هورمون استرادیول به همراه هورمون FSH سبب می شوند که گیرنده هورمون LH در سلولهای گرانولوزا زیاد شود. در اواخر فاز فولیکولی، استرادیول سبب تحریک ترشح هورمون LH توسط غده هیپوفیز می شود. برای اینکه این اثر تحریکی اتفاق بیفتد باید میزان استرادیول خون به مقدار کافی بالا رود.

چند روز مانده به تخمک گذاری میزان هورمون LH بشدت بالا می رود و سبب تحریک بلوغ تخمک غالب می شود و بدنبال آن آزاد شدن تخمک یا تخمک گذاری اتفاق می افتد و پس از آن سلولهای گرانولوزا که اطراف فولیکول غالب را احاطه کرده بودند، تبدیل به جسم زرد می شوند که آن شروع به ترشح هورمون پروژسترون می کند. استرادیول رشد غدد مخاط رحم را تحریک می کند و مخاط رحم را آماده لانه گزینی جنین احتمالی می سازد.

فاز تخمک گذاری:

این عمل 34 تا 36 ساعت پس از ترشح شدید LH یا 10 تا 12 ساعت بعد از انکه میزان LH به  ماکسیمم  میزان خود رسید  یا 24 تا 36 ساعت پس از ماکسیمم شدن میزان استرادیول  اتفاق خواهد افتاد.

افزایش میزان پروژسترون خون باعث افزایش قابلیت اتساع جدار فولیکول و افزایش فعالیت انزیمی شده که این فعالیت انزیمی سبب خورده شدن و پاره شدن جدار فولیکول و ازاد سازی تخمک  خواهد شد .پس از ازادسازی تخمک  اندازه ی سلول های گرانولوز افزایش پیدا کرده و کمی رنگ شیری مایل به زرد پیدا کرده و در نهایت جسم زرد تشکیل میشود و افزایش تقریبی درجه ی حرارت بدن تا 0/5درجه سانتی گراد از اولین نشانه ی اصلی تخمک گذاری می باشد.

فاز  لوتئینی (جسم زرد):

مدت زمان حیات جسم زرد به تداوم ترشح LH از غده ی هیپوفیز بستگی دارد ، کار جسم زرد ترشح هورمون پروژسترون است که با مخاط رحم وارد واکنش شده و آنرا آماده لانه گزینی جنین می کند. در یک سیکل جنسی طبیعی که در آن تخمک گذاری اتفاق افتاده است، عملکرد جسم زرد 11-10 روز پس از تخمک گذاری رفته رفته کاهش می یابد، در نتیجه میزان ترشح هورمون پروژسترون هم کاهش می یابد. در ادامه اگر حاملگی ایجاد شود هورمونی به اسم hCG از جفت ترشح می شود که مسئولیت حفظ جسم زرد را به عهده می گیرد واگر جسم زرد نتواند خود را حفظ کند 14 روز پس از تخمک گذاری پریود اتفاق می افتد.

 کِرامپ های قاعدگی (Premenstrual Syndrome):

قبل از اغاز قاعدگی، هر خانم بر اساس شرایط  فیزیولوژیک مخصوص به خود  دارای علایمی به شرح زیر خواهد بود:

سردرد، سرگیجه ،میگرن ،کمر درد ،درد مفاصل ،خشکی مفاصل ،درد شکم ،کرامپ (انقباضات شکم)،سیاهی دور چشم، تکرر ادرار ،میل شدید به غذا، دانه های پوستی ،نفخ ،التهاب پوستی عصبی،حالت تهوع ،استفراغ ،درد کمر  ،...

 

زمان بروز علایم :

1. 5 تا  7 روز قبل از قاعدگی

2. 14 روز قبل از قاعدگی (زمان تخمک گذاری) تا اغاز قاعدگی

3.  14 روز قبل از شروع خون ریزی تا پایان قاعدگی

4. چند روز قبل از تخمک گذاری اغاز شده ،سپس از شدت ان کاسته میشود و دوباره چند روز قبل از قاعدگی ظاهرخواهد شد.

 

عوامل ایجاد این سندرم :

عدم تعادل استروژن و پروژسترون

افزایش آلدسترون

افزایش پرولاکتین (تحریک نمو سینه ها)

تغییر متابولیسم کربوهیدراتها

احتباس اب و سدیم در کلیه ها

الرژی به پروژسترون


خانم ها باید توجه داشته باشند ،هر گونه دردی که از زیر ناف شروع شود و به قسمتهای تحتانی لگن مایل شود ،نشان از کرامپ های قاعدگی نمی باشد :

 

درد میتل اشمرز (Mittelschmerz Painful Ovulation) :

اگر در نیمه ی سیکل ، خانمی دچار درد لگنی متناوب راست-چپ ، شود ،درد تخمک گذاری نامیده میشود ،همراه با ازادسازی تخمک از تخمدان مقداری خون و مایع نیز ازاد میشود که این مقدار میتواند تحریک سطح داخلی شکم و درد زیر شکم  را حاصل شود ،پس نیازی به مسکن نیست و بعد از چند ساعت از بین خواهد رفت.

 

حاملگی (Pregnancy):

اگر این علایم ساعاتی بعد از رابطه ی جنسی  حاصل شود ،و شدت ان در یک سمت از شکم در طی ساعت های طولانی  ملموس تر و بیشتر باشد ،میتوان به حاملگی  و درد حاصل از لانه گزینی جنین  در رحم شک کرد ،که در ادامه اگر مایل به بارداری هستید ،تحت هیچ شرایطی از مسکن استفاده نکنید واگر شرایط مناسب برای بارداری وجود ندارد ،میتوانید از قرص های پلان   B استفاده کنید.

 

بیماری التهابی لگن (Pelvic Inflammatory Disease):

از عوارض بیماری امیزشی بین زوجین میباشد ،که منجر به اسیب دائمی به رحم ،تخمدان ها،لوله ی رحمی  میشودو از عوامل مهم ناباروری در زنان و ایجاد چسبندگی داخل لگن می باشد،از علائم ان درد زیر شکم و تورم ،تب،ترشحات غیر طبیعی واژینال ،درد در هنگام فعالیت جنسی خواهد بود.

 

آندومیوز،فیبروئید های رحمی (Uterine Fibroids):

توده ای که در دیواره ی رحم رشد میکند که با فشار همراه با درد در ناحیه ی پایین کمر ،پریود شدید ،فعالیت جنسی دردناک،بروز خواهد کرد.

 

اِندومتریوز(Endometriosis):

هنگامی که بافت طبیعی رحم (اندودرم) در ناحیه ی خارج از رحم جایگزین شده و شروع به رشد کند .این بافت میتواند بر روی ناحیه ی تخمدان ،لوله ی فالوپ،مثانه و ... جایگزین شود.و همزمان با قاعدگی این نواحی نیز شروع به خون ریزی کرده ،اما به دلیل عدم وجود مسیری مشخص به منظور خروج خون ، باعث ایجاد دردهای شدید و چسبندگی بافت میشود .

 

کیست های تخمدانی (Ovarian  Cyst):

اگر در فاز دوم سیکل جنسی که لوتئینی نام دارد ،تخمک بعد از تخمک گذاری ازاد نشود، با تجمع اب در داخل خود تبدیل به کیستی به نام فونکسیونل خواهد شد که درد شکمی از عوارض ظهور انها می باشد، واگر داروی انتی بیوتیک یا مسکن نادرستی استفاده نشود ،به صورت طبیعی از بین خواهند رفت ،در غیر این صورت مکانیسم طبیعی بهم خورده و باید از داروهای شیمیایی به منظور رفع انها استفاده شود.

 

حاملگی خارج از رحم (Ectopic Pregnancy):

زمانی که تخمک ازاد شده در مسیر لوله فالوپ (لوله ای که تخمک را  از سمت تخمدان به سمت رحم هدایت میکند )نتواند به رحم برسد اما در همان لوله ها در حال رشد و تقسیم سلولی باشد،بارداری خارج از رحم صورت میگیرد و با درد زیر شکم و ناحیه ی لگن  ،خونریزی بالای واژینال  و تهوع علایم ان بروز پیدا میکند.

 

لطفا همیشه نکته ی زیر رو به خاطر داشته باشید :

تفاوت دردهای قاعدگی با بیماری های ذکر شده را میتوان در شدت و گسترش درد و خون ریزی حاصل جست و جو کرد ، زیرا دردهای قاعدگی  برخلاف اختلالات ذکر شده با گذشت زمان بیشتر، از شدت و میزان درد و خونریزی کاسته میشود  به همین خاطر توصیه میشود اگر این روند بیش از سه سیکل جنسی ادامه داشت ،به جای استفاده از مسکن و یا داروهای گیاهی که بیشتر باعث مبهم شدن درد و ایجاد عوارض بیشتردر مکانیسم بدن خواهند شد ،به پزشک مراجعه کرده و از صحت سلامتی خود اطمینان حاصل کنید ،در ادامه  توجه داشته باشید ،داروهای گیاهی شاید مضرات کمتری نسبت به مصارف شیمیایی داشته باشد اما به دلیل انکه جنس هر داروی گیاهی باید با نوع طبع افراد مکمل باشد تا به جای درمان ،اثار سوبر جای گذاشته نشود،بهتر است ابتدا علت اصلی کرامپ مشخص شود و سپس از دمنوش های گیاهی موافق طبع خود به عنوان مسکن استفاده کنیم. .

 

از جمله  نکاتی که میتواند در کاهش کرامپ های شکمی  بدون وجود بیماری  زمینه ای موثر باشد :

1 . استراحت کافی                                      

2 . پیاده روی 30 دقیقه ای و انجام ورزش مربوط به کمر و لگن

3 . کاهش یا حذف مصرف نمک برای جلوگیری از ورم و ادم دست و پاها

4 . کاهش مصرف شکر و مواد قندی مصنوعی

5 .  مصرف منابع ویتامین  E :به منظور کاهش حساسیت و تورم  سینه ها از منابع غنی از ویتامین E مانند  جوانه ی گندم، فندق، تخمه افتاب گردان ،که بهتر است برای افزایش اثر ان از 2 روز قبل از قاعدگی و 3 روز بعد از اغاز به میزان کافی  استفاده کنید.

6 . کاهش حجم مواد غذایی مصرفی در طی یک وعده ی غذایی و تقسیم به دفعات بیشتر برای جلوگیری از ایجاد نفخ

7 . استفاده از منابع غنی ویتامین B6 مانند موز ،عدس،اسفناج،سیب زمینی ،گوجه فرنگی ،اناناس  به منظور فزایش هورمون سروتونین در مغز و کاهش افسردگی و التهابات رفتاری

8 . کاهش مصرف کافئین

9 . مصرف اناناس به دلیل داشتن انزیم بروملین ،میتواند باعث شل شدن عضلات و کاهش گرفتگی شود

10 . دمنوش زنجبیل و دمنوش بابونه  دارای ترکیباتی همانند قرص مفنامیک اسید و بروفن واسپیرین   میباشد ،پس میتوانند جایگزین مناسبی برای قرص باشند.

11 . دمنوش نعناع که میتواند علایم سندرم روده ی تحریک پذیر حاصل از عدم تعادل هورمونها را برطرف کرده و گرفتگی عضلات را کاهش دهد .

12 . گیلاس به دلیل داشتن انتی اکسیدان قوی  آنتوسیانین  باعث کاهش التهاب و درد حاصل از کرامپ شکمی میشود.

13 . گاهی اوقات کرامپ های شکمی ناشی از استرس جنسیتی  یا به عبارتی استرس خانم بودن و پریود شدن در هر ماه ،میباشد که تا سنین 23 سالگی در میان دختران رواج دارد و این دسته از افراد میتوانند از اسانس گل انار استفاده کنند که علاوه بر متعادل کردن هورمونی در این گروه کرامپ های شکمی نیز برطرف میشود.

14 . استفاده از مسکن ها ی خاص از نوع NSAIDs:

در این دوران موادی هورمون مانند به نام پروستاگلندین ترشح میشود که در ایجاد التهاب و درد دخیل هستند و با تنگ کردن رگ های خونی تغذیه کننده رحم باعث افزایش تحریکات آن میشوند .

15 . مسکن های رایج

ایبوپروفن ( ادویل ،موترین و ...)، ناپروکسن ،مفنامیک اسید،دیکلوفناک، ایندمتاسین،....

متاسفانه برخی از خانم ها به محض اشکار شدن میزان اندک درد شروع به مصرف مسکن کرده و یا با ظهور دردهای بیشتر مصرف مسکن را به 5 عدد در روز افزایش میدهند ،که در صورت ادامه داشتن  این روند خونریزی معده ،زخم معده  اولین عارضه ی جدی حاصل از مصرف میباشد  و افراد مبتلا به  بیماری های کبدی وبیماری کلیوی ، دارای حساسیت نسبت به اسپیرین و مبتلایان به آسم،  باید حتما قبلا از مصرف دارو با پزشک خود مشورت کنند.

 

اگر بعد از ان که به پزشک مراجعه  داشتید و به هیچ کدام از بیماری های ذکر شده مبتلا نبودید ،میتوانید از  روش های زیر  زیر برای رفع کرامپ شکمی ، قاعدگی به موقع و منظم کردن ان استفاده کنید:

1 . بذر گشنیز:

یک قاشق چای خوری بذر گشنیز با دو لیوان اب  جوشانده شودتا زمانی که فقط یک لیوان از اب باقی بماند ،این دمنوش  روزی سه مرتبه ، به مدت دو روز قبل از قاعدگی مصرف نمایید . 

2 .  بذر رازیانه

طریقه ی مصرف به این گونه است که دو قاشق چای خوری بذر رازیانه به همراه یک لیوان اب  به مدت یک شب خیسانده شود ،سپس دانه های خیسانده به همراه همان اب،  میکس شده و سپس میل کنید .البته برای منظم شدن قاعدگی باید این روش غیر از زمانهای قاعدگی تا یک ماه دنبال شود.

3 .  زنجبیل

 1/2 قاشق چای خوری زنجبیلی  بسیار خرد شده (از قبل خرد نشده باشه بهتر هست) به همراه یک لیوان اب به مدت  5-7  دقیقه جوشانده شود ،سه بار در روز بعد از هر وعده ی غذایی به مدت دو روز قبل از قاعدگی  میل کنید.

4 .  کنجد + زیره سبز + عسل

کنجد + زیره سبز + عسل (به مقداری که کنجد و زیره را کامل پوشش دهد) میکس کنید و روزی دو بار به مدت دو روز قبل از قاعدگی مصرف نمایید.

سلامت باشید

Es.aida


سیکل قاعدگی ( پریود ) و انواع اختلالات مربوط به آن ( 2 )


موضوعات مرتبط :
مسائل دختران جوان مطالب مرحومه آیدا